واکنش‌ها به مرحله نخست بازگشت تحریم‌های اتمی حکومت ایران همچنان ادامه دارد. همزمان، وزیر خارجه جمهوری اسلامی می‌گوید پیشنهاد دونالد ترامپ برای مذاکره بدون پیش‌شرط با حسن روحانی “یک حرکت تبلیغاتی” است و تا جایی که او اطلاع دارد، هیچ گفت و گوی پشت پرده و غیرمستقیمی بین دو کشور وجود ندارد.

در ادامه واکنش‌ها به از سرگیری تحریم‌های ایالات متحده علیه جمهوری اسلامی، فدریکا موگرینی، رییس سیاست خارجی اتحادیه اروپا گفت که این اتحادیه برای مقابله با تحریم‌ها، شرکت‌های کوچک و متوسط اروپایی را به معامله با ایران تشویق خواهد کرد. این در حالی است که پیشتر، ناتالی توچی، از مشاوران خانم موگرینی، تهدید کرده بود که هر شرکت اروپایی که به خاطر تحریم‌های آمریکا معامله با ایران را متوقف کند، در اروپا تحریم خواهد شد. این هشدار روز دوشنبه، و همزمان با آن بیان شد که کمپانی آلمانی دایملر نیز اعلام کرد که در راستای این تحریم‌ها، فعالیت خود را در ایران متوقف می‌کند. ناظران می‌گویند که کمپانی‌های بزرگ اروپایی که منافع قابل توجهی در بازار آمریکا دارند، حاضر نیستند حضور خود را در آن بازار قربانی تجارت با ایران کنند.

ایالات متحده هشدار داده که هر شرکتی که از این تحریم‌ها تخطی کند، از بازار آمریکا محروم خواهد شد. دونالد ترامپ، رییس جمهور ایالات متحده، شب گذشته در توییتی نوشت: «این گزنده‌ترین تحریم‌هایی است که تا کنون اعمال شده و در ماه نوامبر یک مرحله فراتر نیز خواهد رفت. هر که با ایران معامله کند، با ایالات متحده داد و ستد نخواهد داشت. من تنها خواهان صلح جهانی هستم و نه چیزی بیش از آن.»

در واکنش به این توییت پرزیدنت ترامپ، محمدجواد ظریف، وزیر خارجه جمهوری اسلامی خطاب به رییس جمهور ایالات متحده نوشت این نخستین بار نیست که “یک جنگ‌طلب” مدعی است که برای صلح می‌جنگد. ظریف در این توییت، آرزوی صلح جهانی را “کلیشه نخ‌نما” نامید و نوشت: «روابط بین‌الملل مسابقه ملکه زیبایی نیست که از کلیشه نخ‌نمای آرزو برای صلح جهانی صحبت شود.» او همچنین مدعی شد که هیچ کدام از شرکای تجاری ایران از تحریم‌های ایالات متحده پیروی نکرده‌اند. این در حالی است که از دو کمپانی بزرگ خودروسازی فرانسه گرفته تا بزرگترین شرکت‌های حمل و نقل دریایی، و از پالایشگاه‌های هند گرفته تا توتال فرانسه، هفته‌ها پیش از آغاز تحریم‌ها داد و ستد با ایران را متوقف کرده یا به حالت تعلیق درآورده‌اند.

به گفته جان بولتون، مشاور امنیت ملی رییس جمهور ایالات متحده، همین توقف معاملات با جمهوری اسلامی پیش از آغاز تحریم‌ها، نشان می‌دهد که تحریم‌ها در حال کار کردن هستند. آقای بولتون در این زمینه گفته است که شرکت‌های اروپایی، بر خلاف رهبران سیاسی اروپا، “با سرعتِ تمام” در حال ترک ایران هستند.

جدای از اروپا، حتی دولت عراق نیز که یکی از نزدیکترین دوستان جمهوری اسلامی است، اعلام کرده که از تحریم‌ها تبعیت خواهد کرد. حیدر عبادی، نخست‌وزیر عراق روز گذشته گفت که اگر چه او این تحریم‌ها را “خطایی استراتژیک” می‌داند، ولی در راستای منافع ملی عراق، از آنها پیروی خواهد کرد.

نخست‌وزیر عراق می‌گوید: «ما این تحریم‌ها را اشتباهی استراتژیک و نادرست می‌دانیم؛ اما به منظور حفاظت از منافع مردم خود، به آنها پایبند خواهیم بود.» این در حالی است که جمهوری اسلامی در چهار دهه گذشته، همواره منافع مردم ایران را با فعالیت‌هایش در عراق، سوریه، لبنان و کشورهای دیگر منطقه و جهان قربانی کرده است.

عبادی در ادامه به شکل تلویحی جمهوری اسلامی را با حکومت صدام حسین مقایسه کرد. نخست‌وزیر عراق گفت همان طور که تحریم‌های سیزده ساله علیه صدام حسین مردم را تضعیف کرده و قدرت سرکوب رژیم را بیشتر کرد، در ایران نیز همین اتفاق خواهد افتاد